Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), merakla beklenen “Ağustos Ayı Fiyat Gelişmeleri” raporunu açıkladı. Rapora göre tüketici fiyatları ağustosta yüzde 1,84 artarken, yıllık enflasyon 0,24 puan gerileyerek yüzde 31,51’e indi. Aylık enflasyonun seyrinde enerji fiyatlarındaki yükseliş öne çıkarken, gıda ve temel mal gruplarındaki yavaşlama yıllık enflasyondaki düşüşe katkı sağladı.

Enerji fiyatları yıllık enflasyonu yukarı çekti

Jeopolitik gelişmelerin etkisiyle temmuzda yükselişe geçen enerji fiyatları, ağustosta akaryakıt fiyatları öncülüğünde yüzde 5,46 arttı. Böylece enerji grubunun yıllık enflasyonu 6,37 puan yükselerek yüzde 39,23’e çıktı. Akaryakıt fiyatları ağustosta yüzde 11,23 artarken, motorin fiyatlarında rafineri marjlarındaki yükselişin etkisi hissedildi. Tüp gaz fiyatları da aynı dönemde yüzde 5,28 arttı.

Hizmet grubunda eğitim ve ulaştırma öne çıktı

Hizmet grubunda aylık fiyat artışı yüzde 3,08 olurken, grubun yıllık enflasyonu 0,58 puan yükselerek yüzde 40,28’e ulaştı. Eğitim hizmetleri fiyatları, vakıf yükseköğretim kurumlarındaki ücret artışlarının etkisiyle yüzde 8,62 yükseldi. Haberleşme hizmetlerinde fiyatlar yüzde 5,03, ulaştırma hizmetlerinde ise yüzde 4,98 arttı. Ulaştırmadaki yükselişte akaryakıt fiyatlarının yanı sıra hava yolu taşımacılığındaki yüzde 22’lik artış etkili oldu.

Kira fiyatları ağustosta yüzde 3,04 artarken, yıllık kira enflasyonu yüzde 43,11 olarak gerçekleşti. Lokanta ve oteller grubunda aylık fiyat artışı yüzde 1,50 ile daha ılımlı seyretti.

Temel mal ve gıdada gerileme

Temel mal grubu fiyatları ağustosta yüzde 0,28 gerilerken, grubun yıllık enflasyonu 0,93 puan azalarak yüzde 15,89 oldu. Giyim ve ayakkabı fiyatları sezon indirimlerinin etkisiyle yüzde 3,62 düştü. Beyaz eşya fiyatları yüzde 2,32, mobilya yüzde 1,88 ve otomobil fiyatları yüzde 1,11 yükseldi.

Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda aylık fiyat artışı yüzde 0,22 ile sınırlı kalırken, grubun yıllık enflasyonu 3,73 puan azalarak yüzde 33,79’a geriledi. Taze meyve ve sebze fiyatları ağustosta yüzde 8,18 geriledi. Alkollü içecekler ve tütün grubunda fiyatlar yüzde 6,89 artarken, yıllık enflasyon yüzde 30,42 seviyesine çıktı; bu gelişmede temmuzdaki vergi düzenlemesi etkili oldu.

Üretici fiyatlarında enerji belirleyici oldu

Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) ağustosta yüzde 2,57 artarken, yıllık üretici enflasyonu 0,12 puan yükselerek yüzde 27,95 oldu. Üretici fiyatlarında enerji grubu yüzde 6,99’luk artışla öne çıktı. Elektrik, gaz üretimi ve dağıtımı fiyatları yüzde 6,03 yükselirken, imalat fiyatlarında aylık artış yüzde 2,35 olarak gerçekleşti.

TCMB değerlendirmesine göre, tüketici enflasyonunun aylık ana eğilimi ağustosta bir önceki aya kıyasla bir miktar yükselmekle birlikte yılın ilk yarısına göre daha ılımlı seviyelerde seyretti. Ana eğilim göstergeleri 3 aylık ortalamalar bazında ılımlı bir düşüş kaydetti. Piyasalar, önümüzdeki dönemde enerji fiyatlarındaki jeopolitik risklerin ve hizmet enflasyonunun seyrini yakından izleyecek.

Yazar: Remziye Karakuş / Kaynak: Dünya Gazetesi