Kanada Başbakanı Mark Carney, ABD ile yürütülen ticaret görüşmelerinin askıya alındığını ve Washington’ın yeni gümrük vergilerine bire bir karşılık verileceğini açıkladı. ABD’nin son tekliflerini ekonomik açıdan uygulanamaz ve adaletsiz olarak nitelendiren Carney, misilleme tarifelerinin çelik, süt ürünleri, beyaz eşya, tarım ekipmanları, kağıt ve elektronik sektörlerine odaklanacağını bildirdi.

ABD’nin gümrük vergilerine karşı alınacak önlemleri açıklamak üzere basın toplantısı düzenleyen Carney, Kanada’nın bir yılı aşkın süredir kapsamlı bir ticaret anlaşmasına ulaşmak için iyi niyetli müzakereler yürüttüğünü söyledi. ABD’nin geçen ay yeni bir tarife kararı açıklamasının ardından müzakere ekibine adil bir anlaşma için ek yetki verdiğini belirten Carney, “Dün akşam müzakerecilerimize Ottawa’ya dönmeleri talimatını verdim. Bize sunduklarını kabul edemeyiz ve bizden istediklerini vermeyeceğiz” dedi.

Carney, Washington yönetiminin geçen yıl ABD-Meksika-Kanada Anlaşması (USMCA) kapsamındaki yükümlülüklerine aykırı biçimde bir dizi tarife uyguladığını ve bu adımlara ilişkin gerekçelerin sürekli değiştiğini öne sürdü. ABD’nin, Kanada ile olan ticaret açığı nedeniyle Ottawa yönetimi tarafından “kazıklandığını” ileri sürdüğünü hatırlatan Carney, bu açığın ABD’nin Kanada’dan yaptığı yüksek miktarlı enerji alımından kaynaklandığını ifade etti.

Kanada’nın ABD’ye ihracatının Amerikan ailelerinin maliyetlerini düşürdüğünü belirten Carney, tarifelerin sonuçta ABD’li tüketiciler açısından bir vergi niteliği taşıdığını savundu. “ABD görünüşte bitmek bilmeyen bir tarife akışı uygulayıp daha fazlasıyla tehdit ederken Kanada, bunun aksine, uzlaşma sağlamak ve hem Kanadalıların hem de Amerikalıların çıkarına olacak kapsamlı bir anlaşma yapmak amacıyla iyi niyetle çeşitli adımlar attı” ifadelerini kullandı.

Kanada’nın müzakerelerdeki hedeflerini; işletmelerin ABD pazarına tarifesiz erişimini korumak, ticari ilişkilere istikrar kazandırmak, stratejik sektörlerde vergileri azaltmak, küçük ve orta ölçekli işletmeleri desteklemek ile ülkenin bağımsızlığını ve egemenliğini korumak olarak sıraladı. Carney, “Kanadalıların çıkarlarına en uygun olacak adil ve kapsamlı bir anlaşma sağlamak için teklifler sunduk. ABD’nin tarifelerini, Kanadalı şirketlerin ABD’ye ihracat yapmasını ekonomik açıdan anlamlı kılacak seviyelere önemli ölçüde indirmesi karşılığında, özellikle çelik, alüminyum ve otomotiv gibi stratejik sektörlerde kalan misilleme tarifelerimizi kaldırmaya hazırdık. Ancak Kanada’nın egemenliğinden taviz vermeye veya kilit sektörlerimizi zayıflatmaya hazır değildik” dedi.

Son haftalara kadar karşılıklı fayda sağlayacak bir anlaşmaya yaklaşılabileceğini düşündüklerini aktaran Carney, ABD’nin son tekliflerinin bu beklentiyi ortadan kaldırdığını söyledi. “Bu haftanın başlarında karşılıklı fayda sağlayan bir anlaşmaya doğru ilerlediğimize inanıyorduk. Ancak son günlerde ABD, ekonomik açıdan uygulanabilir olmayan, adaletsiz ve Kanada açısından net faydaları zayıflatan yeni şartlar önerdi ve herhangi bir anlaşmanın güvenilirliğini sorgulanır hale getirdi. Kısacası, çok fazla şey istediler ve çok az şey sundular. Bunun sonucunda ABD ile ticaret müzakerelerini askıya aldım” ifadelerini kullandı.

Kanada’nın, ABD’nin yeni tarifelerine bire bir karşılık vereceğini belirten Carney, “Kanada şimdi işçileri, çiftçileri, aileleri ve işletmeleri korumak amacıyla Washington’ın yeni tarifelerine bire bir karşılık verecek. Yanıtımız çelik, süt ürünleri, beyaz eşya, tarım ekipmanları, kağıt ve elektronik gibi sektörlerde yoğunlaşacak” dedi. Yeni önlemlerin ayrıntılarının önümüzdeki günlerde duyurulacağını, tarifelerin ise İşçi Bayramı’nın ardından 8 Eylül’de yürürlüğe gireceğini bildirdi.

Tarifelerin Kanadalılar için maliyetleri artırabileceğini ve seçenekleri azaltabileceğini kabul eden Carney, buna rağmen atılan adımın ülkenin çıkarları açısından gerekli olduğunu savundu. ABD’nin Kanada’nın diğer ülkelerle yeni ticaret anlaşmaları yapma kapasitesini sınırlamak istediğini ileri süren Carney, ülkesinin Washington’a bağımlılığını azaltmaya başladığını belirterek, “Kanada giderek güçleniyor ve Amerika’ya daha az bağımlı hale geliyor” değerlendirmesinde bulundu.

Küresel ticaret savaşlarının yeni bir cephesi olarak görülen Kanada-ABD geriliminde, 8 Eylül’de yürürlüğe girecek karşılıklı tarifelerin Kuzey Amerika ticaretini ve küresel emtia fiyatlarını nasıl etkileyeceği merak konusu. Piyasalar, iki ülke arasındaki müzakerelerin yeniden başlayıp başlamayacağını ve ABD’nin hamlelerine karşı Kanada’nın atacağı yeni adımları yakından takip edecek.

Yazar: Damla Kaya / Kaynak: Dünya Gazetesi