Japonya’da ücretlerin beşinci ayda üst üste yüzde 3’ün üzerinde artması, merkez bankasının yeni faiz artışı ihtimalini güçlendirdi. Ancak hizmet sektöründe talebin zayıflaması, Japonya Merkez Bankası’nın (BOJ) önündeki kararı zorlaştırıyor.
Japonya ekonomisinden aynı sabah gelen üç veri, merkez bankasının faiz yolunu daha karmaşık hale getirdi. Ücret ve fiyat baskıları sıkılaşmayı desteklerken hizmetlerdeki talep kaybı, büyüme tarafındaki riski yeniden öne çıkardı.
Ücretlerde yüzde 3’ün üzerindeki seri beş aya çıktı
Çalışanlara yapılan nominal ödemeler haziran ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 3,4 arttı. Mayıs ayındaki artış da yüzde 3,3 olarak güncellendi. Böylece ücret artışının yüzde 3’ü aştığı dönem beş aya ulaştı. BOJ’un kalıcı enflasyon açısından yakından izlediği temel ücretlerdeki artış da yüzde 3,4 olarak gerçekleşti.
Enflasyondan arındırılmış reel ücretler haziranda yüzde 1,7 arttı. Çalışanların satın alma gücündeki yükseliş altıncı aya taşındı ve 2021’den bu yana en uzun kesintisiz artış dönemi oluştu. Reel ücretlerin pozitif kalması, hane halkı harcamalarının desteklenmesi açısından kritik önem taşıyor. Ücret artışlarının tüketimi canlandırması halinde şirketlerin maliyet artışlarını fiyatlara yansıtması daha kolay hale gelebilir.
BOJ tutanaklarında daha hızlı faiz artışı çağrısı
BOJ’un haziran toplantısına ilişkin tutanaklar, kurul içinde faiz artışlarının hızlandırılmasını isteyen üyeler bulunduğunu ortaya koydu. İki kurul üyesi, yüzde 1’e çıkarılan politika faizinin nötr faiz seviyesine daha hızlı yaklaştırılması gerektiğini savundu. Üyelerden biri Japonya’daki nötr faizin yüzde 2 civarında olabileceğini belirtirken, faiz kararlarının birkaç aylık aralıklarla değerlendirilmesini önerdi.
Haziran toplantısında politika faizi yüzde 0,75’ten yüzde 1’e çıkarılarak 31 yılın en yüksek seviyesine ulaşmıştı. Karar yediye karşı bir oyla alınırken, BOJ Başkanı Kazuo Ueda toplantıya katılmamıştı.
Hizmet sektöründe büyüme hız kesti
Ücret ve enflasyon verileri faiz artışını desteklerken hizmet sektöründen daha zayıf bir tablo geldi. Japonya hizmet sektörü satın alma yöneticileri endeksi (PMI) temmuzda 52,2’den 51,2’ye geriledi. Endeks 50 puanın üzerinde kalarak sektörün büyümeyi sürdürdüğünü gösterse de, nihai rakam 51,9 olan öncü tahminin altında kaldı. Yeni işlerdeki artış son iki yılın en düşük seviyesine inerken, yurt dışından gelen hizmet talebi dördüncü ay üst üste azaldı.
Hizmet şirketlerinin müşterilerine uyguladığı fiyatlardaki artış, Nisan 2014’ten bu yana en hızlı düzeye ulaştı. Talebin zayıfladığı bir dönemde fiyatların hızla artırılması, BOJ açısından önemli bir ikilem oluşturuyor: Faizlerin yükseltilmesi enflasyonu kontrol edebilir ancak tüketim ve hizmet talebindeki yavaşlamayı derinleştirebilir.
Eylül toplantısı masada
BOJ, temmuz sonundaki toplantısında politika faizini yüzde 1 seviyesinde tuttu ancak enflasyon ve ücret görünümüne bağlı olarak faiz artışlarının sürebileceği mesajını korudu. Haziran ücretlerinin güçlü gelmesi ve şirketlerin fiyat artışlarını hızlandırması, yıl bitmeden yeni bir faiz artışı yapılması ihtimalini destekliyor. Eylül toplantısı, piyasalarda olası adım için öne çıkan tarihlerden biri olarak değerlendiriliyor.
Bir sonraki karar açısından ücret artışlarının tüketime ne ölçüde yansıdığı ve enerji maliyetlerinin enflasyonu ne kadar yukarı taşıdığı belirleyici olacak. BOJ’un yeni bir faiz artışına yaklaşması Japon yenini destekleyebilir; yenin güçlenmesi ithal enerji ve gıda maliyetlerini düşürerek enflasyon baskısını sınırlayabilir. Piyasalar, Japonya’nın faiz kararlarının küresel finansal koşullara etkisini de yakından izliyor.
Yazar: Murat Ali Oral / Kaynak: Dünya Gazetesi



Comments