Emtia piyasaları, ABD Merkez Bankasının (Fed) olası şahin adımlarına ilişkin artan öngörüler ve jeopolitik gelişmelerin gölgesinde haftayı karışık bir seyirle tamamladı. Fed’in enflasyonu önceleyen mesajları değerli metalleri baskılarken, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılabileceğine yönelik beklentiler petrol fiyatlarını aşağı çekti. Karadeniz’deki sevkiyat riskleri ve tarımsal üretime yönelik endişeler ise tarım emtialarını destekledi.
Haftanın en belirleyici gelişmesi, Fed cephesinden geldi. Bankanın enflasyon göstergesi olarak yakından takip ettiği kişisel tüketim harcamaları (PCE) fiyat endeksi temmuzda aylık yüzde 0,2 artarak piyasa beklentilerini aştı. Endeks yıllık bazda yüzde 3,7, çekirdek PCE ise yüzde 3,3 yükseldi. Enflasyonun yüzde 2 hedefinin üzerinde kalmaya devam etmesi, faiz artırımı beklentilerini güçlendirdi.
Jackson Hole sempozyumunda Fed Başkanı olarak ilk kez konuşan Kevin Warsh, enflasyonu önceleyen mesajlar vererek para politikasında şahin bir duruş sergiledi. Warsh’ın açıklamalarının ardından para piyasalarında Fed’in eylül toplantısında politika faizini 25 baz puan artırma ihtimali yüzde 35’ten yüzde 60’a yükseldi. Dolar endeksi haftayı yüzde 0,9 artışla 99,7 seviyesinde tamamlarken, 2 yıllık ABD tahvil faizi yüzde 4,35’e çıktı.
Değerli metallerde altının ons fiyatı, salı günü 4 bin 696,8 dolarla 14 Mayıs’tan bu yana en yüksek seviyesini gördü. Altın ve diğer değerli metal fonlarına 26 Ağustos’ta sona eren haftada 4,21 milyar dolarlık net giriş gerçekleşti. Ancak Warsh’ın şahin mesajları ve güçlenen dolar, haftanın son işlem gününde sert satışlara yol açtı. Altın haftayı yüzde 3,2, gümüş yüzde 3,8 ve platin yüzde 3,0 düşüşle kapatırken, paladyum yüzde 5,3 değer kazandı. Böylece altının üç haftalık yükseliş serisi sona erdi.
Petrolde Hürmüz Boğazı’na ilişkin beklentiler belirleyici oldu. ABD ile İran arasında diplomatik temasların yeniden başlayabileceğine yönelik iyimserlik, jeopolitik risk primini azalttı. İran Devrim Muhafızları’nın Boğaz’ın açılmasının ABD’nin şartlarını kabul etmesine bağlı olduğunu açıklaması, gemi geçişlerinin artabileceği beklentilerini güçlendirdi. Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 4,8 gerilerken, doğal gaz yüzde 4,2 yükseldi.
Baz metallerde ABD’nin olası bakır tarifelerine ilişkin belirsizlik fiyatlamaları ayrıştırdı. Londra Metal Borsası depolarındaki 65 bin 400 ton bakır için çekme talimatı verilmesiyle kullanılabilir stoklar 90 bin tona geriledi. Haftalık bazda çinko yüzde 1,2, kurşun ve alüminyum yüzde 0,3 artarken, nikel yüzde 1,9 ve bakır yüzde 0,5 geriledi.
Tarım emtialarında Karadeniz’deki sevkiyat sorunları öne çıktı. Rusya ile Ukrayna arasındaki gerilimin tahıl sevkiyatlarını aksatması, Chicago Ticaret Borsası’nda buğdayın kile başına fiyatını 790,3 sentle Temmuz 2023’ten bu yana en yüksek seviyesine taşıdı. Buğday haftayı yüzde 12,1, mısır yüzde 5,5, soya fasulyesi yüzde 3,9 ve pirinç yüzde 2,5 yükselişle tamamladı. Kakaoda ise dünyanın en büyük üreticisi Fildişi Sahili’ndeki zorlu hava koşulları ton başına fiyatı yüzde 10,0 artırdı.
Piyasalar şimdi Fed’in eylül toplantısındaki faiz kararına odaklanmış durumda. Warsh’ın şahin duruşunun sürmesi halinde değerli metaller üzerindeki baskının devam etmesi, jeopolitik risklerin tırmanması durumunda ise petrol ve tarım emtialarında oynaklığın artması bekleniyor.
Yazar: Cihan Oruçoğlu / Kaynak: Dünya Gazetesi
Comments