Çin’in üretici fiyat endeksi (ÜFE) mayıs ayında yıllık bazda yüzde 3,9 artarak Temmuz 2022’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Piyasa beklentisi olan yüzde 3,8’in üzerinde gelen veri, küresel enerji maliyetlerindeki yükselişin Çin ekonomisi üzerindeki baskısını gözler önüne serdi. Endeks nisan ayında yüzde 2,8 oranında artmıştı.

Küresel enerji fiyatları ve Hürmüz Boğazı’ndaki jeopolitik gerilimler, endüstriyel fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturmaya devam ediyor. ABD ve İsrail’in şubat ayı sonlarında İran’a yönelik başlattığı askeri operasyonlar sonrasında petrol piyasalarında arz endişeleri tırmanırken, Çin’de üretici fiyatları eylül 2022’den bu yana ilk kez mart ayında pozitif bölgeye geçmişti. Artan emtia maliyetleri şirket karlarını sıkıştırarak ihracata olan bağımlılığı derinleştiriyor.

Tüketici fiyat endeksi (TÜFE) mayıs ayında yıllık bazda yüzde 1,2 artış kaydetti. Ekonomistler yüzde 1,3 oranında bir artış bekliyordu. Gıda fiyatları yıllık bazda yüzde 1,7 oranında düşerken, domuz eti fiyatlarındaki gerileme yüzde 16,1’i buldu. Çekirdek enflasyon ise yıllık bazda yüzde 1,1 olarak gerçekleşti.

Ulusal İstatistik Bürosu uzmanları, tüketici fiyatlarındaki yıllık yukarı yönlü hareketin temelinde benzin, altın mücevherat ve çeşitli hizmet fiyatlarındaki artışın yattığını belirtiyor. Orta Doğu krizinin yarattığı enerji şoku, Çin enflasyonu dinamiklerini değiştirerek hanehalkının isteğe bağlı harcama iştahını önemli ölçüde zayıflatıyor.

Pekin yönetimi şubat ayından bu yana dizel perakende fiyatlarını metrik ton başına 1.530 yuan (225,89 dolar) artırırken, benzin fiyatlarını da metrik ton başına 1.590 yuan yükseltti. OilChem verilerine göre Çin genelinde benzin ve dizel tüketimi mayıs ayında yıllık bazda yüzde 13 azaldı. Akaryakıt maliyetlerindeki artış, ulaşım sektöründe belirgin bir daralmaya yol açıyor.

Otomobil pazarındaki daralma da dikkat çekiyor. Çin Binek Otomobil Birliği verilerine göre satılan araç sayısı mayıs ayında yüzde 22,3 oranında azaldı. Yılın ilk beş ayında toplam araç satışları ise yüzde 19,7 geriledi. Petrol fiyatlarındaki sert yükselişler, geleneksel benzinli araç satışlarını olumsuz etkileyerek iç talebi aşağı çekiyor.

Yazar: Murat Ali Oral / Kaynak: Dünya Gazetesi